Mục lục
Ba định luật chuyển động của Newton
Định luật I: Quán tính
Một vật sẽ giữ nguyên trạng thái đứng yên hoặc chuyển động thẳng đều nếu không có lực tổng hợp tác dụng lên nó.
Điều này có nghĩa là không cần lực để duy trì chuyển động, chỉ cần lực khi muốn thay đổi vận tốc hoặc hướng chuyển động.
Định luật II: Lực và gia tốc
Định luật nổi tiếng nhất của Newton:
F = ma
- Lực càng lớn, vật càng tăng tốc nhanh.
- Khối lượng càng lớn, vật càng khó thay đổi chuyển động.
Ví dụ, đẩy một chiếc xe đạp dễ hơn đẩy một chiếc ô tô.
Định luật III: Tác dụng và phản tác dụng
Với mọi lực tác dụng luôn tồn tại một lực phản tác dụng có cùng độ lớn và ngược chiều.
Ví dụ:
- Chân đẩy mặt đất về phía sau, mặt đất đẩy cơ thể về phía trước.
- Tên lửa đẩy khí nóng ra phía sau, khí nóng đẩy tên lửa lên phía trước.
Newton đã giải thích Kepler như thế nào?
Kepler phát hiện các hành tinh chuyển động theo quỹ đạo elip quanh Mặt Trời.
Newton tiến thêm một bước khi đề xuất rằng:
Mọi vật có khối lượng đều hút nhau bằng lực hấp dẫn.
Khi kết hợp lực hấp dẫn với các định luật chuyển động, Newton chứng minh được vì sao các hành tinh phải chuyển động đúng như Kepler đã quan sát.
- Kepler mô tả hiện tượng.
- Newton giải thích nguyên nhân.
Ba định luật Newton còn đúng ngày nay không?
Có. Chúng vẫn được sử dụng để:
- Thiết kế cầu đường và phương tiện giao thông.
- Tính toán quỹ đạo vệ tinh và tên lửa.
- Mô phỏng chuyển động trong kỹ thuật.
Tuy nhiên, ở những điều kiện cực đoan như vận tốc gần bằng tốc độ ánh sáng hoặc gần lỗ đen, vật lý Newton phải được thay thế bằng thuyết tương đối của Einstein.
Newton không chỉ giải thích chuyển động của một quả táo hay một hành tinh. Ông đã tìm ra những quy luật chung chi phối mọi vật thể có khối lượng trong vũ trụ, đặt nền móng cho toàn bộ nền vật lý hiện đại.
Đọc thêm
Nguồn tham khảo
- [1]Conservation of Momentum — NASA Glenn Research Center (2025)
- [2]Aircraft Motion — Newton's First Law — NASA Glenn Research Center (2025)
- [3]Newton's Third Law — Action & Reaction — NASA Glenn Research Center (2025)
- [4]Basics of Space Flight, Chapter 3: Gravity & Mechanics — NASA Science (2025)
- [5]Orbits and Kepler's Laws — NASA Science (2025)
- [6]SI Brochure (SP 330), Section 2 — SI units with special names — NIST (2019)
- [7]The fishy blunder that nearly prevented Newton's masterpiece from being published — The Royal Society (2012)
Ảnh: Sören Funk - Unsplash
